574

Presentibus omnibus. ‘s Morgens ten 9en uijren.

Den Raat door den Gouverneur bij een geconvoceert sijnde omme wederom te besoigneeren over de sake wegens de Deenschen capitain Anthoni van Doorn alhier aan lant gearresteert volgens resolutie in dato 15en deser genoomen, is door sijn E.E. voormelt den Raat voorgehouden dat den Deenschen capitain aan sijn E.E. instantigh hadde laten versoecken om een keldertje met dranck van sijn schip aan lant te mogen laten comen tot sijn dagelijcx gebruijck, vermits den dranck alhier vrij costelijck was vallende en de oncosten en gastos die was makende op sijn Maijesteijt vrij hoogh waren loopende, Soo is het selve door den Gouverneur voor dese mael om redenen toegestaen met die aansegginge dat sulcx niet wel souwde cunnen consequentie nemen, invoegen niemandt anders als d’ E. Compe. alleen soodanige vocht aan de vrijherbergiers was omsettende en gevolghlijck ‘t selve permitteerende anders niet als merckelijcke schade was bijbrengende, als mede dat seeckere resolutie in dato 7 Maart genoomen, op alle wijnen een tol was beraemt die d’ onse (diergelijcke vocht met permissie aan lant brengende) gehouwden bleven eerst te voldoen, ‘t geene hij bij verdere continuatie (om ‘s Comps. gerechtigheijt niet te verkorten) insgelijcx souwde sijn verobligeert en waarna sich geliefde te reguleeren.

Ende ingevolge van onse voorgaande resolutie in dato als boven genoomen, bleeff efter den Deenschen scheepsraet soo mondelingh als per geschrifte even hardt doleeren, protesteerende tot groote schade en intreste van sijn conincklijcke Majesteijt met desselffs bodem te sullen moeten overleggen en deselve nader aan de wal korten, om sijn tomeloos volcq, sijnde (soo men segt) een gemutineerde hoop van diverse natien t’ samen gerot)154 in goede verseeckeringh te cunnen houwden, alsoo den opperstierman over quade comportementen reets van haaren capitain gedeporteert was, en de verantwoordige van schip en goet aan sijn Majesteijts capitain Antoni van Doorn alleen was staende, ende dierhalven niet bequaem noch oocq gequalificeert waren om sonder hem te vertrecken, ende in diergelijcke substantieele woorden dagelijcx blijvende continueeren, is eijndelijck wederom in vergaderingh verscheenen den stierman Knued Vederman155 in Raade overleverende seecker geschrift in forma van protest wegens haeren capitain, bijgevoeght met een versoeckschrift van den voorseijden scheepsraet met mondelinge beede van gemelden stierman uijt de naem voors. dat den Gouverneur en Raat doch daerop geliefde favorabel te disponeeren, alsoo de tijt quame te verloopen en al zeijlvaardigh waren en anders geen kans sagen om ‘t schip door zee te krijgen, waarop door den Gouverneur en Raat denselven is in andtwoort gedient dat na de middagh sijnen capitain ons besluijt en intentie souwde werden gecommuniceert waar op is vertrocken.)156 Den Gouverneur en Raat nagelesende157 en met groote diligentie geresumeert hebbende, hebben na voorgaende veele debatten (om seer hoogwichtige redenen) voor eerst tot geen het minste besluijt voor aangetoogen papieren door den stierman in maniere voors. overgelevert sijnde, nopende het ontslaan van den voorseijden Deenschen capitain cunnen komen, maar op het laast na gedaen overlegh gearresteert, om aan d’ eene zijde in d’ welgegeven ordres van onse Heeren Maijores niet geerne conniventie te moeten gebruijcken en aan de andere zijde tussen den Deenschen croon en onsen staat oocq niet geerne onlusten te verwecken)158 onsen Raat te verstercken met den E. Fiscaal Mr. Tobias Vlasvath en de159 schippers van de hier ter rheede leggende bodems. Jan Wittebol van Rommerswael , Cornelis Cornelisz van de hoecker de Quartel , Manuel Jaspersen van de hoecker de Vlieger 160 en de persoonen Johannes Ravensbergh met den vendrigh Jacob Croon, beijde leden uijt den Justittuelen Raat omme gesamentlijck over dese wichtige sake met goeden ernst ten meesten dienste der E.Compe. onse Hren. Majoren en tot beste genoegen in voldoeningh van haer Edl.Ho.Mo. placcaten ten dien eijnde gedirigeert)161 naer onse beste kennisse te besoigneeren om tot een finael besluijt te comen, Soo sijn nochmael de gecommitteerdens den leutenant Jeronimus Cruse, nevens den ondercoopman Mr. van Banchem, door den Raat voors. na den Deenschen capitain en desselffs stierman gesonden omme den capitain in minnelijckheijt af te vorderen sijn licentiebriefje, waerbij denselven is toegestaan door den Edle.Hr. Generael Joan Maetsuijcker om het Deensche schip Oldenburg te moogen als opperstierman helpen na ‘t vaderlant voeren, nevens sijn vrij pas of instructie, hem op de reijse tot naerichtingh mede gegeven, als mede dat hem van ter zijden souwde te verstaan geven (vermits wij in ervaringe sijn gekomen dat noch een a twee Nederlantse stuirluijden op heeft in gemelden Deenschen dienst) dat het niet vreemt bij den Heere Gouverneur tot sijn eijgen faveur mogelijck souwde opgenomen werden, wegens sijn ganschen scheepsraat aan lant te laten comen tegens de vergaderingh op namiddagh ten drie uijren gestelt, om voor sijn persoon de ontslaginge uijt arrest gesamentlijck te comen versoecken, als mede dat de Raat met noch meer gequalificeerde persoonen souwde wesen gesterckt, omme sich scherpelijck aangaande sijne saacken te informeeren en na gedane examinatie hem de rechte intentie en desselffs besluijt souwde werden aangeseijt, en na genomen besluijt omtrent sijne saacken naderhant niet veel meer souwde kunnen werden gedaan; dat daarom nu sijne bedencken most nemen, Alsmede off wel souwde genegen sijn een acte te passeeren van soo in India buijten alle vermoeden mocht werden aangesocht sijn persoon te willen stellen op eenige op ontbiedinge ten bedwangh van ‘s Comps. regeerende hoofden aldaer om t’ allen tijden sich over te geven, als mede in dienst te comen. Des hebben de gecommitteerdens voors. van den Deenschen capitain in response becomen en den Gouverneur en Raat in de volgende maniere aangedient als dat op ‘t laeste subject van wegens een soodanigen acte te passeeren seer geerne wilde resolveeren, maer wegens den ganschen Raat aan lant te laten comen, om voor sijn persoon te spreecken, ‘t selve met geen gedachten op ‘t alderminste dorste onderstaan, veel min sijne commande daertoe geven, dat sulcx een sware verantwoordige voor sijn Conincklijcke Maijestejt souwde wesen, ten opsichte hij reets een Nederlander sijnde, en oocq daerover in arrest genomen, de andere Nederlanders die op sijn bodem mochte wesen, en sulcx niet onbekent mede in arrest souwde helpen en dat gewisselijck (dat doende) confirmerende ‘t selve met groote woorden, den blaeuwen toom menende daermede een eeuwige gevanckenisse op ‘t alderminste voor sijn loon souwde becomen. Des is de vergaderinge gescheijden en uijtgestelt tot na de middagh.

Aldus geresolveert ende gearresteert in ‘t Fort de Goede Hoop, datum ut supra.

[Signed:] J. BAX g. v. HERENTALS.

[Signed:] CRUDOP.

[Signed:] J. CRUSE.

[Signed:] Ms. VAN BANCHEM, Secrets.